MENU

Uyku Apne Sendromu


Uyku Apne Sendromu Nedir?


Uykuda solunumun durması hastalığı olarak tanımlanabilir. Uyku sırasında nefes almada güçlük, solunum durması daha sonra solunum çabasıyla tekrar normale dönme, uykuya dalma ve uykudan uyanmaların gece boyunca tekrarlarıyla giden bir hastalıktır.

Bu hastalığı düşündürecek belirtiler;

-Gürültülü horlama: Basit horlamadan farklıdır. Haftada en az 5 gün ve diğer odalardan hatta diğer dairelerden de duyulabilecek kadar şiddetlidir. Horlama aniden kesilir, nefes alma durur sonra tekrar başlar. Erişkinlerin yaklaşık %10-30u horlar ve bu ciddi bir sağlık sorununa yol açmazken, gürültülü horlama ortalama 100 kişiden 5inde hayatı tehdit edebilecek uyku apne sendromu gibi bir hastalığın belirtisi olabilir.

-Tanıklı apne: Hastalar genellikle solunumlarının durduğunun farkında olmazlar. Fakat yanındaki kişiler gürültülü ve düzensiz horlamanın aralıklarla kesildiğini, ağız ve burunda solunumun durduğunu ve bu sırada göğüs ve karında hareketin devam ettiğini tarifleyebilir.

-Gündüz uyku hali: Bu hastalarda gece uzun süre uyumalarına rağmen gündüz aşırı uyku hali ve sabah yorgunluğu vardır. Otobüste, toplantılarda, hatta araba kullanırken uykuya dalma olur. Bunun nedeni de sık tekrarlayan solunum durmaları ve uykuda sık bölünmeler nedeniyle asıl dinlenmeyi sağlayan derin uykuya ulaşamamaları , beynin oksijenlenmesinin bozulması ve solunum için harcanan çabanın vücutta aşırı yorgunluk oluşturmasıdır.

Uyku apne sendromu, erkeklerde kadınlara göre 3 kat daha fazla görülmektedir. En sık 40-65 yaşları arasında ve şişman kişilerde, boyun ve göbek çevresi geniş kişilerde daha fazla görülmektedir.

Uyku apne sendromu tedavi edilmezse sağlığı tehdit edici sonuçlar ortaya çıkar. Bunlar:

-Hipertansiyon: Bu hastaların %30-50’sinde yüksek tansiyon tespit edilmiştir.
-Kalple ilgili hastalıklar: Kalp krizi, kalp yetmezliği, koroner arter hastalığı, aritmiler gibi.
-Erkeklerde iktidarsızlık, kadınlarda adet düzensizlikleri.
-Beyin damar hastalıkları ve inme.
-Konsantrasyon bozukluğu, unutkanlık, sinirlilik, depresyon, kaygı, kişilik değişiklikleri.
-Sabah baş ağrısı ve bulantı.
-Gece boyunca sık idrara çıkma veya yatağını ıslatma.
-Trafik ve iş kazaları.

Tanı Yöntemi ve Uyku Testleri

Her gece gürültülü horlama, gece tekrarlayan uyanmalar ve solunum durmaları, gündüz aşırı uyku hali, sabahları baş ağrısıyla uyanmalar mevcutsa bir uyku uzmanıyla görüşmelisiniz. Uyku apne sendromu düşünülen hasta bir ya da iki gece uyku laboratuarında yatırılıp uyku testi yapılır.

Uyku testi (polisomnografi) uyku bozukluklarının tanısı için gerekli bilgilerin toplandığı bir tetkikdir. Uyku testi süresince; beyin dalgaları, kas hareketleri, göz hareketleri, ağız ve burun solunumu, horlama, kalp hızı ve bacak hareketleri kayıt edilir. Sonra bu kayıtlar uzman doktorlar tarafından yorumlanır . Uyku testinde gece boyunca beyin aktiviteleri ve vücutla ilgili farklı fonksiyonlar ve bunların arasındaki ilişki değerlendirilerek , hastalığınızın tanısı ve derecesi belirlenir, sonrasında tedavi başlanır.

Tedavi

Tedavi problemleri genellikle düzeltir ve tedavinin yararı tedavi başlar başlamaz görülür.

Genel önlemler:

1. Kilo verme: uyku sırasındaki solunum düzelir, uyku daha dinlendirici olur ve gündüz uyku haliniz azalır.
2. Alkol ve uyku ilaçlarından kaçınma: yatmadan en az 4 saat önce alkol alımı kesilmelidir. Alkol solunumu baskılar ve uykuda solunum durmalarını arttırır. Alkol, uyku ilaçları, kas gevşeticiler, kaygı giderici ilaçlar, ağrı kesiciler üst solunum yolunda gevşemeye yol açıp uykuda solunum durmasına neden olabilirler.
3. Sigarayı bırakma: Sigaranın neden olduğu tahriş hem horlama hem de uykuda solunum durmasının ağırlığını arttırmaktadır.
4. Sırt üstü yatmayı engellemek: Sırt üstü yatmak boyun ve boğazdaki yumuşak dokuların arkaya doğru kaymasına ve hava yolunun daralmasına veya tam tıkanmasına yol açmaktadır. Hastanın sırtına yerleştirilecek yastıkçıklar sırt üstü yatmayı engelleyebilir.
5. İlaçlar: Burun tıkanıklığını düzeltecek ilaçlar, burun bantları horlamayı azaltabilir ancak uyku apne sendromunun tedavisi için yeterli değildir.

Özel yöntemler:

1. CPAP (devamlı pozitif havayolu basıncı): Hastaya sürekli olarak basınçlı hava veren bir cihazın uykuda kullanılması. Bu tedaviyle hastaların büyük bir kısmı tedavi olmaktadır ve CPAP tedavisini deneyen hastaların %60-70i bu tedaviyi kullanmaktadır.
2. Ağız içi cihazlar: dili veya alt çeneyi öne çeken cihazlar hafif ve orta dereceli olgularda kısmen faydalı olmaktadır.
3. Cerrahi: Uykuda bozukluğa yol açan büyük bademcikler, geniz eti, nazal polipler, eğri burun, bozuk çene yapısı veya yumuşak damak sorunları gibi fiziksel problemlerin düzeltilmesi kısmen yarar sağlayabilir.